Bitterbal doet het goed bij de Volkskrant

door Perry van Wesel

volkskrant_logo_zwKroketten en bitterballen zijn tijdens de kredietcrisis populairder geworden. Vooral de snacks van Van Dobben verkochten extra goed. Maar liefst 60 procent meer bitterballen waren er in 2008 verkocht bij de snackfabrikant in vergelijking met 2007. Dat meldde de Volkskrant op maandag 2 maart. FHJ Factcheck vraagt zich af of overal de ballen in het vet hangen of dat alleen bij de Volkskrant de kroketten populair zijn.


Cijfers niet verspreid door IRI
De krant heeft de uitspraken gebaseerd op cijfers van het marktonderzoekbureau Information Resources Inc (IRI). Toen FHJ Factcheck belde, bleek dat de cijfers weliswaar afkomstig waren van het internationale onderzoeksbureau, maar dat IRI ze zelf niet verspreid had aan de media. ‘Wij brengen alleen de markt in kaart,’ zegt Ronald Laureijsen, persvoorlichter bij IRI. ‘De kassagegevens van de diverse supermarkten kopen wij op en daar maken wij een rapportage van.’

Vervolgens stuurt IRI ze naar hun klanten toe. In dit geval zijn dat de snackfabrikanten zoals Royaan, Ad Van Geloven (van o.a. Mora) en Wessanen Foodservice (van Beckers). Laureijsen zegt dat de verspreide cijfers niet door IRI verspreid zijn. ‘Het is geen speciaal onderzoek geweest ofzo. Wij houden constant de markt in de gaten.’

Hoewel Laureijsen niet de specifieke cijfers per bedrijf kan geven, zegt hij wel dat in de supermarkten de verkoop van bitterballen met 13,2 procent (volgens de Volkskrant 14) gestegen is. Bij de kroketten is de stijging 6,6 procent. waar de Volkskrant beweert dat deze ‘slechts’ 4  procent is. ‘De cijfers per bedrijf moeten worden opgevraagd bij de bedrijven zelf.’

‘We hebben nergens voor betaald’
Bij Royaan wordt duidelijk gemaakt hoe de Volkskrant aan de cijfers van hun bedrijf komt. ‘Er is hier een journalist van de Volkskrant geweest. Die heeft een artikel geschreven over ons,’ aldus Maartje Douma, werkzaam bij Royaan. Ze vindt overigens niet dat er te veel aandacht wordt besteed aan Royaan. ‘We hebben nergens voor betaald.’ Als FHJ Factcheck vraagt om de cijfers in te zien, luidt het antwoord dat ‘alle cijfers al in het artikel staan’. Omdat Royaan ook over de cijfers van Beckers en Mora beschikt, vragen we of deze toegestuurd kunnen worden. Douma is door heel duidelijk over. ‘Nee, dat doen wij niet. Wij willen niet laten zien hoe slecht onze concurrenten het doen in vergelijking met ons.’

Geen andere cijfers
De andere twee bedrijven willen hun cijfers niet geven. Wessanen Foodservices wil ze liever niet verspreiden en ook bij Ad van Geloven worden de cijfers niet gegeven. ‘Dat is vrij lastig om dat uit te zoeken. Er is in het artikel sprake van horeca-cijfers. Die kun je niet vergelijken met onze cijfers. Om misverstanden te voorkomen hebben we daarom besloten om niets te verstrekken,’ aldus Ramona de Vos, office manager bij Ad van Geloven. ‘Er hebben al meer mensen voor gebeld, daarom hebben we nu deze beslissing genomen.’

Volkskrant reageert niet
Volkskrant-journalist Wouter Keuning schreef het stuk dat werd overgenomen door enkele andere media, waaronder De Telegraaf. Zelfs het vakblad Snackkoerier, dat toch geacht mag worden middenin de materie te zitten, nam het Volkskrant-bericht over.
Aanvankelijk lukte het FHJ Factcheck – na herhaalde pogingen (telefonisch en per mail) – niet om een reactie te krijgen van Keuning. Na plaatsing van het artikel kwam echter alsnog contact tot stand tussen de auteur en FHJ Factcheck. daarbij legt hij zijn keuze voor Royaan (Van Dobben) uit. “We hebben in de Volkskrant vaak op maandag een bedrijfsportret. Dit vooral omdat er in het weekend weinig gebeurt op economisch gebied. Dan is het prettig om een verhaal achter de hand te hebben”, aldus de verslaggever. Hij koos specifiek voor Royaan, omdat hij van een collega te horen had gekregen dat het in die sector goed zou gaan. “In een tijd dat veel verhalen gaan over hoe slecht het met bedrijven gaat, is zo’n verhaal opvallend en leuk.”
Hij gebruikte de cijfers van Mora en Beckers niet omdat daar te weinig ruimte voor was. “Je belt een paar mensen op en vraagt een reactie. Dan is je ruimte snel vol. Mijn bericht was eigenlijk niets meer dan een positief, opvallend nieuwsbericht in tijden van somberte en negatief nieuws.”

Maar waar komt het verband vandaan tussen de kredietcrisis en de gestegen verkoop van deze snacks? Voor zover ons bekend begon die crisis veel later  dan de meetperiode van 52 weken. Met een beetje goede wil kun je zeggen dat de kredietcrisis in oktober 2008 begon (met de val van de IJslandse bank Icesave). Als er al een toename van de snackverkoop zou zijn, kan die niet zomaar aan de economische toestand worden toegeschreven. Sterker: misschien zorgde het laatste jaar ‘voor de crisis’ wel voor een bitterballen-boost.

Keuning stelt geen ‘wetenschappelijk’ stuk te hebben geschreven. Hij noemt de samenhang tussen de economische ontwikkeling en de verkoop van de snacks echter opmerkelijk genoeg om er zijn artikel aan op te hangen.

Eén ding is in ieder geval helder: Royaan wrijft zich in de handen met dit verhaal. Een mooi stukje free publicity. ‘We hebben nergens voor betaald.’

Bronnen:
De Volkskrant (2 maart 2009)
Ronald Laureijsen (persvoorlichter Information Resources Inc)
Maartje Douma (persvoorlichter Royaan)
Ramona Vos (office manager Ad van Geloven)
Wouter Keuning (de Volkskrant)

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s