“Ik had graag met het ANP gesproken”

Door Frans Raaijmakers

anp“Mensen gelukkiger met partner”, meldde het ANP op maandag 9 november. ANP-redacteur Peter Punt schreef het artikel naar aanleiding van een promotieonderzoek van Judith Soons aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Hieruit blijkt dat je ’t gelukkigst wordt van trouwen, gevolgd door samenwonen. Verkering en een latrelatie komen op de derde en vierde plaats. Aangezien het onderwerp veelvuldig in de media verscheen, ging FHJ Factcheck op zoek naar het geluk.

Voor haar onderzoek – Leven, liefde en geluk genaamd – maakte Soons gebruik van een onderzoek uit 1987. Daarvoor werden 1775 Nederlanders tussen de 18 en 44 jaar gevolgd, die om de vier jaar werden geïnterviewd. In 2005 volgde de laatste ronde, die Soons voor haar rekening nam. De uitkomsten werden door verschillende media opgepikt, waaronder het ANP. “Media-aandacht had ik wel verwacht, maar dit is wel veel”, meldt Soons. “De journalisten hebben het af en toe wat minder genuanceerd gebracht, maar dat is ook een beetje het verschil tussen journalistiek en wetenschap. De meeste media zijn dicht bij het onderwerp gebleven.”

Onderscheid
Bij het ANP sloop er echter wel een foutje in. Het medium berichtte over vier fases van welzijn; trouwen, samenwonen, verkering en een latrelatie. “Het onderscheid tussen verkering en latrelatie heb ik niet gemaakt”, zegt Soons. Dat blijkt ook uit de onderzoeksresultaten die de FHJ Factcheck toegestuurd kreeg. Hierin staat letterlijk: Een van de nadelen van eerder onderzoek is dat er te weinig onderscheid wordt gemaakt in de groep ongehuwden. In dit onderzoek is daarom onderscheid gemaakt tussen single zijn, verkering en samenwonen.

Dan naar de redacteur zelf. Punt geeft toe dat hij Soons of de Vrije Universiteit van Amsterdam niet heeft gesproken. “Jammer”, vindt Soons, “ik had graag met het ANP gesproken. Bijna iedereen neemt het toch van hen over.” Punt: “Ik heb voor het stuk zowel het persbericht als het artikel over het onderzoek op de website van de VU gelezen. Die twee informatiebronnen heb ik gecombineerd tot een stuk. Op de site stond wel degelijk een vergelijking tussen trouwen, verkering en een latrelatie.”

In het bewuste artikel wordt er inderdaad gesproken over ‘lat-ten’. Er staat letterlijk: Trouwen zorgt voor het meeste geluk, maar samenwonenden zitten hier echter niet ver onder. Zij worden gevolgd door mensen die verkering hebben of LAT-ten. Het woordje ‘of’ zorgde dus voor verwarring. Daaruit blijkt dat verkering en latrelatie tot één categorie gerekend moeten worden, terwijl Punt ze gescheiden hield. Hier zit de kink.

Geen contact
Feit blijft wel dat Punt geen contact zocht met de onderzoekster. “Bij sommige onderzoeken bellen we met de onderzoeker of met voorlichters van universiteiten. Vaak zijn persberichten zo duidelijk dat we ze zonder meer kunnen bewerken voor een ANP-artikel”, legt de ANP-redacteur uit. “In de meeste gevallen doe ik zelf nog wat onderzoek op internet”, vervolgt hij, “om net iets meer te maken dan alleen het persbericht. Ook vinden vaak e-mailwisselingen tussen mij en de promovendi of hun promotoren plaats en willen de hoogleraren graag het stukje eerst lezen. Omdat het dikwijls over ingewikkelde zaken gaat, sta ik dit graag toe.”

Senior chef van het ANP-nieuws, Patrick Selbach, voegt daar tegenover FHJ Factcheck nog aan toe dat het ANP ‘in principe onderzoeken altijd wil inzien, maar dat het soms niet mogelijk is om bijvoorbeeld vierhonderd pagina’s wetenschappelijk geschreven teksten even volledig uit te pluizen’. “Dit gezien de tijd of de bezetting die we hebben. Dan baseren we ons op een samenvatting, persbericht en bijvoorbeeld een telefoontje naar de onderzoekers. Verder zijn we erg kritisch waar ’t gaat om commercieel gesponsorde onderzoeken en hebben we regels voor opiniepeilingen.”

Betrouwbaarheid
Dan nog even naar de betrouwbaarheid van het onderzoek. Daarvoor laat FHJ Factcheck relatiepsycholoog Michel Modde aan het woord. “Het is op zich bekend dat mensen met een duurzame relatie gelukkiger zijn de mensen zonder relatie. Je moet bij dit soort dingen wel altijd oppassen dat je de kip en het ei niet omdraait. Misschien vinden mensen die zich fijner voelen eerder een partner dan mensen die dat niet hebben, waardoor ze gelukkig worden. Dan zou de conclusie moeten zijn: mensen die zich fijn(er) voelen vinden eerder een duurzame relatie dan mensen die zich niet fijn voelen, waarbij vervolgens geldt dat die relaties dat verschil continueren of misschien zelf versterken.”

Soons reageert: “Dat kunnen we niet uitsluiten. Maar we hebben wel gekeken naar de verandering binnen een persoon. Een individu wordt gelukkiger als hij of zij van geen naar een partner gaat. Het effect is er in ieder geval wel.”

Conclusie
Het woordje ‘of’ in het artikel op de site van de Vrij Universiteit van Amsterdam leidde tot een misverstand. Daardoor dacht ANP-redacteur Punt dat er een onderscheid gemaakt diende te worden tussen verkering en latrelatie. Dit bleek echter niet de bedoeling, zo liet onderzoekster Soons noteren door FHJ Factckeck. Naast het misverstand gaf de onderzoekster verder aan ‘het wel jammer te vinden’ dat het ANP geen contact met haar heeft opgenomen.

Bronnen
Judith Soons, onderzoekster
Onderzoek ‘Leven, liefde en geluk’
Peter Punt, Redacteur ANP
Patrick Selbach, Senior chef ANP
Michel Modde, relatiepsycholoog

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s