Training voor citotoets: oud nieuws

Door Renate Dahlmans

‘Leerlingen uit groep acht oefenen massaal voor de Cito-eindtoets die dinsdag begint. Zij maken daarvoor gebruik van trainingen van particuliere bureaus of van hun school. De bureaus worden steeds populairder’, zo meldt de website van De Stentor op 31 januari. Iets wat een dag later in aangepaste vormen is terug te lezen op de website van BN/De Stem en in de papieren versies van het Brabants Dagblad en Het Parool. Een bron voor deze beweringen wordt door de auteurs, afkomstig van de GPD (Geassocieerde Pers Diensten), achterwege gelaten, op enkele citaten van één citotrainer na. Tijd dus om zelf op onderzoek te gaan.

Belrondje langs bureaus
Allereerst maar eens een belrondje langs verschillende citotrainers. Remedial teacher Krista Hendriks van Bureau Avant Arnhem herkent zich, met welgeteld nul aanmeldingen voor een citotraining dit jaar, niet echt in het artikel. “Maar ik ben dan ook pas één jaar bezig.” Waarom ze dan is begonnen met citotraining? “Ik vernam uit de media keer op keer dat veel kinderen op citotraining gingen en dat er onder ouders een grote vraag naar was, dus ik kon niet achterblijven. Blijkbaar zitten die ouders niet in deze regio.”

Jeroen Rouwendaal kan zich daarentegen volledig vinden in het artikel. Met zijn praktijk Bijles Krommenie stoomt hij dit jaar zo’n tien kinderen klaar voor de gevreesde eindtoets. “Ik merk inderdaad dat er een toename is in aanmeldingen sinds ik ben begonnen met citotraining, zo’n drie jaar geleden. Een directe oorzaak zie ik niet echt, hoewel het tv-programma De school van Prem van Prem Radhakishun ouders misschien wel aan het denken heeft gezet.”

Tegenstrijdige verklaringen dus, die niet echt helpen bij het factchecken. En nu?

“Onze kinderen doen niet mee met deze onzin”
FHJ Factcheck besluit contact te zoeken met verschillende basisscholen. Docenten en directeurs zullen er immers echt wel iets van merken als hun scholieren massaal aan het citotrainen zijn geslagen. Locatiedirecteur Koos van Hattum van De Globe in Rotterdam heeft niet de indruk dat citotraining leeft onder de kinderen, iets wat bevestigd wordt door adjunctdirecteur Marlies Bisschop van De Kleine Wereld in Groningen en directeur Jos Oude Kemper van de Antoniusschool in het Zeeuwse Axel. “Ik ben dan ook verbaasd over dit bericht”, zegt hij. Directeur Leo Breugelmans van De Wingerd in Roosendaal reageert verontwaardigd: “Mijn reactie kan wat dit betreft kort zijn: bij mijn weten is er geen enkel kind van onze school dat meedoet met deze onzin. Gelukkig maar!”

Ook scholen in Nijmegen, Eindhoven en Almere zeggen niets te merken van trainende kinderen, laat staan een toename van het gebruik van trainingsbureaus. Margriet Kouwenhoven-Troost, directrice van de Utrechtse basisschool Waterrijk, ontving dit jaar wel foldertjes van trainingsbureaus. “Maar er zaten geen kinderen op citotraining. Het komt wel voor hoor, vorig jaar waren er twee kinderen op training. Maar het is niet per se iets van dit jaar, ik merk niks van een toename.”

Eindstand: acht van de acht scholen zeggen geen trainende kinderen te hebben of iets van een toename te merken. Die score laat zien dat citotraining misschien toch niet zo populair is als de GPD veronderstelt, maar laten we daarentegen eerlijk zijn: wat zijn acht basisscholen op (grof geschat) zevenduizend basisscholen in Nederland? Daarnaast heeft ook het CITO weinig informatie over trainende kinderen. Die organisatie ‘wil er zo min mogelijk mee te maken hebben’. Citotrainers zelf vertellen uiteenlopende verhalen.

Vervelend, maar ook meteen interessant. Want als het FHJ Factcheck niet lukt om hard bewijs te vinden, waar baseerden de auteurs hun artikel dan op?

Oud nieuws is geen nieuws
Het antwoord op die vraag is uiteraard alleen bij de GPD zelf te vinden. Mede-auteur van het artikel Annemieke Kooper blijkt niet moeilijk te vinden en staat FHJ Factcheck vriendelijk te woord. Ze kent het project factchecken al en legt uit dat zij en redacteur Mayke Calis het artikel schreven op basis van ‘geluiden uit hun omgeving’. “We hoorden van verschillende mensen uit onze omgeving over het onderwerp citotraining, waarop we constateerden dat het leefde onder ouders en kinderen. Toen hebben we enkele bureautjes gebeld en die bevestigden onze vermoedens. De citotoets kwam eraan en we moesten iets brengen.”

Martin Beeldsnijder, een citotrainer die zelf als bron wordt opgevoerd door Kooper en Calis, vertelt daarentegen dat de strekking van hun artikel uiteindelijk niet helemaal klopt. Hoewel citotraining volgens hem wel degelijk een item is, is het niet per se iets van het afgelopen jaar, zoals het artikel van de GPD insinueert. Ook Annemieke de Jonge, persvoorlichter bij CITO, bevestigt dit. “Wij houden er geen cijfers van bij, maar ik weet wel dat het al een aantal jaren aan de gang is.”

Ter illustratie: de Volkskrant bracht in 2007 al een uitgebreid artikel over de toename van citotraining en zelfs twee jaar eerder al werd het fenomeen ter sprake gebracht in die krant.

Waarom komt het GPD dan nu pas met dit ‘nieuws’? Kooper verklaart: “Niet al onze lezers lezen de Volkskrant. De GPD heeft hier de afgelopen jaren nog niet over geschreven en dat is een reden om het dit jaar wel te doen. Of het al in andere media heeft gestaan, doet er dan niet toe.”

De redacteur erkent dat het moeilijk is om ieder jaar weer iets te verzinnen in de berichtgeving over de citotoets. “Het is altijd maar weer aankijken wat er met de eindtoets wordt gedaan. We moeten er uiteindelijk wel aandacht aan besteden, want mensen willen er toch over lezen.”

Conclusie
Allereerst kun je stellen dat het artikel van Annemieke Kooper en Mayke Calis geen aantoonbare onderbouwing bevat, maar slechts is gebaseerd op aannames en verklaringen van enkele bronnen. Door signalen uit hun omgeving kwamen ze op het idee om het artikel te schrijven, maar de vraag is hier om wat voor omgeving het gaat en of je daarmee een gemiddelde Nederlandse ouder of kind weergeeft.
Daarnaast is de geloofwaardigheid van de bronnen (‘we hebben enkele trainingsbureautjes gebeld’) van Kooper en Calis in twijfel te trekken. Is het niet erg logisch dat deze trainers bevestigen dat de vraag naar trainingen groeit? Welke ouder krijgt daar niet de kriebels van, om vervolgens zijn of haar kind direct op een training te doen? Er is sprake van een belang: de bronnen hebben wellicht baat bij een bepaalde verklaring.

Ten slotte is de keuze om oud nieuws als nieuws te brengen ‘omdat wij het nog niet hebben gebracht’ op zijn minst bedenkelijk te noemen.
Toegegeven, er zijn verzachtende omstandigheden. Het is bij een onderwerp als dit – en iedere journalist zal zich hierin herkennen – behoorlijk lastig om ieder jaar weer met iets leuks te komen. En niet alleen de citotoets, ook Valentijnsdag, de oorlogsherdenking en de eerste Hollandse Nieuwe komen menig redacteur inmiddels de neus uit. Misschien is het daarom beter om niet af te sluiten met een conclusie, maar met een vraag: waarom doen we dit nog?

Bronnenlijst
Bronteksten:
– ‘Leerlingen oefenen massaal voor de citotoets’ en follow-up ‘Oefenen voor de cito: het helpt’ (Het Parool, 01-02-2010)
– ‘Trainingen cito steeds populairder’ en follow-up ‘Flink trainen voor een betere toets’ (Brabants Dagblad, 01-02-2010)
– ‘Trainingen Cito-toets steeds populairder’ (website De Stentor, 31-01-2010)
– ‘Flink trainen voor een betere toets’ (website BN/De Stem, 01-02-2010)
Citotrainers:
– Jeroen Rouwendaal (Bijles Krommenie)
– Krista Hendriks (Bureau Avant Arnhem)
– Martin Beeldsnijder (Touring Teacher)
Basisscholen:
– De globe (Rotterdam)
– Waterrijk (Utrecht)
– ’t Startblok (Eindhoven)
– De trinoom (Almere)
– De kleine wereld (Groningen)
– St. Antoniusschool (Axel)
– De Wingerd (Roosendaal)
– Nijmeegse obs (wilt naam niet gepubliceerd hebben)
CITO:
– persvoorlichter Annemieke de Jonge
GPD:
– Annemieke Koopers
Andere bronnen:
– ‘Staar je niet blind op Cito-toets’, De Volkskrant (03-02-2005)
– ‘Particuliere Citotraining is in opmars’, De Volkskrant (05-02-2007)

Advertisements

2 reacties

Opgeslagen onder Uncategorized

2 Reacties op “Training voor citotoets: oud nieuws

  1. Pingback: FHJ Factcheck…doodeng, maar leerzaam! « Afstuderen!

  2. Man36

    Citaat: “FHJ Factcheck besluit contact te zoeken met verschillende basisscholen. Docenten en directeurs zullen er immers echt wel iets van merken als hun scholieren massaal aan het citotrainen zijn geslagen. ”

    Reactie: nee, veel leerlingen/ouders vertellen het de school juist niet!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s