Liters bloed kwijt

Door Jaap Oostrom 

Gratis dagblad Spits heeft in de editie van 9 september een vraag-antwoordinterview met Wil Heufkens. Zij heeft bij de Nijmeegse bloedbank voor de vijfhonderdste keer bloed gedoneerd: 380 liter in totaal. Er wordt vermeld dat het eigenlijk gaat om bloed en plasma, maar wat is plasma dan?  

 

Spits 9 sept 2010

Plasma 

In het interview zegt Hoefkens dat ze twee tot drie keer per jaar bloed geeft en iedere twee weken plasma. De vraag die dan opkomt, is wat plasma nu precies is. Valt plasma doneren ook onder het bloeddonorschap? De website van de Nijmeegse bloedbank Sanquin geeft antwoord: Er wordt bij het plasma geven, of plasmaferese, bloed afgetapt. Het bloed gaat een machine in en daar worden de bloedcellen gescheiden van het plasma. De bloedcellen worden aan de donor teruggegeven via een slangetje. Het plasma wordt opgevangen in een zak. Van het plasma worden later bijvoorbeeld medicijnen gemaakt. 

Hezeke Hoefnagel van bloedbank Sanquin kan uitleggen wat plasma  is: “Plasma is de vloeistof waarin de bloedcellen vervoerd worden. Het bestaat uit water en eiwitten.” De eiwitten die uit het plasma worden gehaald, worden gebruikt om medicijnen te maken. Hoefnagel: “Technisch gezien is plasma doneren geen bloed doneren, maar we noemen het wel zo.” 

Record 

In verschillende media werd gesproken over een Europees record. Dit stond ook in het persbericht van Sanquin. Volgens Hoefnagel heeft de bloedbank bij de Federation Internationale des Organisations de Donneurs de Sang (FIODS) nagevraagd of mevrouw Heufkens een record in handen heeft. FHJ factcheck controleerde dat en Niels Mikkelsen, president van de FIODS, gaf de volgende reactie: “Ik kan dit niet officieel bevestigen omdat er geen complete gegevens zijn van over de hele wereld, maar ik denk wel dat een wereldrecord is.” 

380 liter 

In de Spits vertelde mevrouw Heufkens dat ze in totaal 380 liter bloed heeft afgestaan in de loop der jaren. Andere media berichtten echter over 350 liter. Zoals in het Radio 2 programma Knooppunt Kranenbarg. Daar spreekt mevrouw Heufkens zelf over 350 liter (vanaf 1.19.42). Dit getal beaamt Hezeke Hoefnagel. Maar ze voegt er wel wat aan toe: “Elke keer als iemand bloed doneert, komt dat in de computer. Mevrouw Heufkens heeft ook al voor de invoering van de computer gedoneerd, maar omdat we dat niet kunnen bewijzen hebben we dat niet meegerekend.” 

Drie badkuipen 

De titel van het interview is: ‘Drie badkuipen vol bloed’. Deze titel impliceert dat je met de 380 liter bloed die de tekst vermeldt 3 badkuipen kunt vullen. FHJ factcheck vroeg zich af hoeveel er eigenlijk in een badkuip gaat. Badkuipen zijn er in alle soorten en maten. Navraag bij sanitairspecialisten wees uit dat er 150 tot 180 liter water, of in dit geval bloed, in een gemiddelde badkuip kan. Drie gemiddelde badkuipen hebben samen dus een inhoud van tussen de 450 en 540 liter. Met 380 liter bloed heb je dus geen drie, maar wel meer dan twee volle badkuipen. 

Rekenwijze  

De rekensom die tot 350 liter leidt, is volgens Hoefnagel makkelijk te maken: “Iedere keer als er bloed of plasma wordt afgestaan, slaat de machine af bij de juiste hoeveelheid. Voor plasma is dat 650 milliliter en voor bloed is dat een halve liter.” De totale afname bij mevrouw Heufkens is dus nauwkeurig vanaf het moment dat de computer zijn intrede deed bij Sanquin. Het totaal is een optelsom van het plasma en het bloed. 

Reactie 

Natuurlijk wilde FHJ Factcheck ook een reactie van de maakster van het interview, Rosanne Kropman. “Tegen mij zei mevrouw Heufkens dat ze 380 liter bloed had afgestaan. Ik had geen reden om aan te nemen dat ze niet de waarheid sprak. Ik was ook een van de eerste media die dag die met haar sprak, dus misschien hebben ze alle donaties voor de media die volgden precies bij elkaar opgeteld.”  De badkuipen uit de titel van haar artikel haalde Kropman van internet: “Ik heb gewoon gegoogled wat de inhoud van een bad is. Het getal dat ik vond was 120 liter, dus al het bloed is ongeveer drie badkuipen vol.” Dat er verder niet uitgebreid ingegaan werd op het verschil tussen plasma en bloed lag volgens de journaliste aan het format: “Het was een simpel vraag-antwoordinterview en ik heb opgeschreven wat die mevrouw mij vertelde.”

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s