Polen koploper in gebruik van sociale netwerken?

Door Tim Bazuijnen

Hyves en Facebook zijn populaire websites onder Nederlandse jongeren. De Telegraaf schreef op 11 januari 2011 dat ruim 90 procent erop zit. Samen met de Polen(94%) zouden wij koploper zijn van de Europese jongeren in het gebruik van sociale netwerken. Dat zou blijken uit een onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Maar klopt dit?  Gaat het in het onderzoek alleen om de sociale netwerken Hyves en Facebook? En zitten in Nederland sowieso niet veel meer mensen op het net dan in Polen?

Op de website van het CBS is het totale onderzoek in te zien. Er is een steekproef gehouden onder 16- tot 75-jarigen. Aan de hand van die steekproef is een vergelijking gemaakt met andere Europese landen wat betreft het internetgebruik. Er is gevraagd naar verschillende activiteiten zoals: het bijhouden of lezen van een weblog, het direct uitwisselen van tekstberichtjes met anderen (instant messaging) en berichten plaatsen op een chat site, nieuwsgroep of online discussieforum. Vervolgens werden de ondervraagden onderverdeeld in verschillende leeftijdsgroepen.
,,De vraagstelling is in alle landen gelijk, daarom zijn de cijfers van Eurostat met elkaar vergelijkbaar. De enquête had een respons van 4400 mensen, waarvan 575 tussen de 16 en 25 jaar”, ligt Chantal Melser van het CBS toe.’ De grafiek toont dat 91% van de Nederlandse jongeren in de leeftijd van 16 tot 25 jaar op een dergelijke manier gebruik maakt van het internet.

Andere activiteiten

Opmerkelijk is dat De Telegraaf het slechts heeft over het gebruik van Hyves en Facebook, terwijl achter deze cijfers ook andere internetactiviteiten schuilgaan. De Telegraaf schreef: ,,Bijna alle Nederlandse jongeren hebben Hyves of Facebook ontdekt (..). Ruim 90 procent zit erop.” Maar de definitie van het CBS van sociale netwerken gaat verder: “Een sociaal netwerk is een website die van gebruikers, na aanmelding enige persoonlijke gegevens vraagt (het zogenaamd profiel) en deze gebruikers onderling koppelt zodat deelnemers over diverse interessegebieden kunnen communiceren. Voorbeelden zijn:  Hyves, Twitter, Facebook, LinkedIn en Youtube”.

In het onderzoek zelf komen dus meer zaken aan de orde dan het gebruik van Facebook en Hyves. De 91% betreft verschillende sociale netwerken.
Melser: “Ons onderzoek vraagt ernaar of men activiteiten had ondernomen (in de periode van voorgaand jaar) zoals onder andere berichten plaatsen, instant messaging, blogs lezen/bijhouden. Wij hebben dus niet gevraagd naar het hebben van een account van een sociaal netwerk, maar of men hier actief was (geweest). Wij hebben dus ook geen aantallen accounts van Hyves, Facebook, Twitter en dergelijke beschikbaar”.

Reactie

Waarom heeft De Telegraaf ervoor gekozen om het nieuws op deze manier op te brengen?  Waarop baseert de redactie dat ruim 90 procent van de jongeren een Hyves of Facebook account heeft? Het artikel ‘Bijna hele jeugd op Hyves of Facebook’ is geschreven door de financiële redactie van De Telegraaf, die echter niet wil reageren.
De verklaring van De Telegraaf ontbreekt dus, maar het is duidelijk dat er vraagtekens zijn te plaatsen bij dit artikel. Toch blijft ook de vraag hangen in hoeverre het onderzoek van het CBS representatief is, omdat niet in elk deelnemend land de bevolking in gelijke mate toegang heeft tot het internet. Mediadeskundige Piet Bakker, Universiteit van Amsterdam, reageerde al verbaasd tegenover De Telegraaf. ,,Daar klopt geen bal van. (..) Van alle Polen heeft 60% toegang tot het internet, in Nederland zit bijna 95% op het net.” Chantal Melser van het CBS: ,,Het onderzoek gaat over internetgebruikers. In andere landen is internet misschien wel minder breed verspreid dan in Nederland, maar degenen díe het gebruiken, die worden gescoord op deelname sociale netwerken. Polen scoort wel hoger dus, maar het kan zijn dat in Polen veel minder personen toegang hebben tot internet”. Dat zie je niet in de cijfers terug, aldus Melser. Wat je wel ziet, is dat Poolse internetgebruikers actiever zijn dan Nederlandse internetgebruikers op sociale netwerken.

Conclusie

De conclusie die De Telegraaf trekt uit het onderzoek, klopt niet. Het gebruik van sociale netwerken gaat immers verder dan het gebruik van Hyves en Facebook. Het is onduidelijk of de journalist van De Telegraaf nog gesproken heeft met andere bronnen waaraan deze conclusie wel ontleend kan worden. Het onderzoek zelf klopt feitelijk wel, de respons is verwerkt en tot percentages berekend. Wel kunnen er vraagtekens gezet worden of het onderzoek geen vertekend beeld weergeeft, want in elk land verschilt het percentage van de bevolking dat toegang heeft tot het internet. Degenen die geen toegang hebben tot het internet, worden erbuiten gelaten. Zoals Melser zelf ook al aangeeft, zouden de resultaten anders uitvallen als de totale bevolking was betrokken in het onderzoek. Het is belangrijk om in gedachten te houden dat dit onderzoek zich beperkt tot degenen die toegang hebben tot het internet. Een land met weinig internettende mensen kan nu al snel en makkelijk relatief hoog scoren.

Bronnen:

CBS- Nederlandse jongeren zeer actief op sociale netwerken – http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/vrije-tijd-cultuur/publicaties/artikelen/archief/2011/2011-3296-wm.htm

Persdienst CBS – Astrid Glas

Chantal Melser – Woordvoerder CBS Sociale Statistieken

De Telegraaf – Bijna hele jeugd op Hyves of Facebook – 11/01/2011

De Telegraaf – Sociale media blijken vaak mijnenvelden voor bedrijf – 11/01/2011

De Telegraaf – Financiële redactie

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized

Een Reactie op “Polen koploper in gebruik van sociale netwerken?

  1. Geinig, maar CBS artikel klopt dus gewoon niet: “Binnen de EU zitten de Nederlandse jongeren voor wat betreft deelname aan sociale netwerken in de kopgroep. Ze worden alleen voorafgegaan door hun leeftijdgenoten uit Polen (94 procent)” is gewoon foutieve interpretatie van de gegevens.

    Dat jullie mijn naam verkeerd hebben overgeschreven stemt mij wel een beetje treurig.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s