Slachtoffers in de kou?

  Door Annelieke van der Linden

 ‘Politie zet slachtoffer van misdrijf in de kou’. Dit bericht stond op de voorpagina  van het Algemeen Dagblad van 18 januari 2011. In het artikel stelt Slachtofferhulp dat jaarlijks vijftienduizend slachtoffers van een misdrijf hulp mislopen door een slecht werkend computersysteem van de politie. Ook de websites van de Telegraaf, Parool, Trouw en NU.nl pakken het verhaal op. Hoe komt het AD aan het getal vijftienduizend? En waarom is de politie niet om commentaar gevraagd?

In het artikel staat dat het sinds 2009 misgaat met de doorverwijzing van slachtoffers naar Slachtofferhulp, waardoor jaarlijks ruim vijftienduizend mensen hulp mislopen. Dit zou komen door het ontbreken van een automatische melding in het politiesysteem. In het artikel staat dat Slachtofferhulp dit beweert, maar er staat niet waar het getal vandaan komt en hoe dit precies is onderzocht.

Luie politie
In het artikel staat bovendien geen reactie van de politie. FHJ Factcheck spreekt met Ron Looije, woordvoerder van de Raad van Korpschefs. Hij vertelt dat het verhaal feitelijk klopt. “Maar het ligt iets genuanceerder. Als agenten een slachtoffer invoeren in het systeem, komt er een melding tevoorschijn waarin wordt gevraagd of de gegevens van het slachtoffer moeten worden doorgestuurd naar Slachtofferhulp. Dit schermpje is lastig te vinden in het systeem, waardoor niet iedereen wordt doorverwezen”, vertelt Looije. De woordvoerder voegt toe dat de politie het systeem gebruiksvriendelijker aan het maken is. “Hier zijn we al enkele maanden mee bezig.” Toch vindt Looije het jammer dat de politie niet om commentaar is gevraagd door het Algemeen Dagblad. “Nu lijkt het alsof wij lui zijn en hebben we geen kans gehad om te reageren. Er zijn media die ons wel hebben gebeld naar aanleiding van dit bericht. Nna onze uitleg hebben zij niets met het verhaal gedaan.”

Journalist Koen Voskuil van het Algemeen Dagblad schreef het stuk. Hij zegt verschillende mensen van de politie te hebben gesproken, waaronder de voorlichter van de Raad van Hoofdcommissarissen. “Die persoon was te laat met reageren, waardoor ik zijn reactie niet meer mee kon nemen in het artikel. Ik geef toe dat het stuk beter was geweest met een reactie van de politie, maar het was een signaal van Slachtofferhulp. Wel heb ik een reactie op hoger niveau in het artikel verwerkt, namelijk van het Ministerie van Justitie.”

Geen toeval
Een telefoontje met Slachtofferhulp Nederland zorgt voor verheldering over het aantal van vijftienduizend. Esther Visser, Hoofd Communicatie van Slachtofferhulp Nederland, laat weten dat het Algemeen Dagblad haar benaderde voor cijfers. “Door het nieuwe systeem van de politie kregen we minder namen van slachtoffers binnen. Het kon geen toeval zijn.”

Maar hoe komt Slachtofferhulp dan aan het getal van vijftienduizend? “Het resultaat is een aanname op basis van een aantal ontwikkelingen”, aldus Visser. In 2010 kreeg Slachtofferhulp 132.000 namen door van de politie. In 2009 waren dat 117.000 namen. “We nemen aan dat het criminaliteitscijfer in 2010 ongeveer hetzelfde is gebleven en dat geldt ook voor de aangiftebereidheid van mensen. Het verschil tussen 117.000 en 132.000 is vijftienduizend. Wij gaan er daarom van uit dat we minimaal vijftienduizend namen meer hadden moeten hebben in 2009, omdat de criminaliteit en de aangiftebereidheid niet is veranderd.” Visser geeft aan dat deze aanname plausibel is. “We kunnen dit niet steekproefsgewijs onderzoeken, omdat we niet weten wie die vijftienduizend slachtoffers zijn die geen hulpaanbod hebben gehad.”

Alternatieve middelen
Voskuil komt met een andere verklaring voor het aantal. Slachtofferhulp kreeg in 2010 132.000 namen binnen. Omdat het nieuwe systeem van de politie niet helemaal goed werkt, zijn bij de helft van de korpsen in Nederland de aangiften handmatig gecontroleerd. Via deze controles zijn er 38.000 namen opgedoken die niet automatisch bij Slachtofferhulp binnenkwamen via het politiesysteem. Dit staat ook in het artikel uit het AD. Deze namen vallen onder het totaal van 132.000. Bij de helft van de korpsen in Nederland is gebruikgemaakt van deze handmatige controle. Voskuil: “De directeur van Slachtofferhulp zei dat als er in de andere helft van de korpsen niets handmatig is gecontroleerd, dat er daar ook slachtoffers moeten zijn die niet automatisch binnenkomen via het politiesysteem. Hij schatte dat aantal op ongeveer vijftienduizend en hij zei erbij dat het een lage schatting was. Daarom vond ik het verantwoord dit aantal in mijn artikel op te nemen.”

Het enige dat Esther Visser met zekerheid kan zeggen, is dat Slachtofferhulp 38.000 slachtoffers had gemist als die niet via alternartieve registratie binnen waren gekomen. Verder benadrukt ze dat het voor Slachtofferhulp het belangrijkst is dat slachtoffers van misdrijven worden geholpen. “Ons enige doel is om zoveel mogelijk hulp te bieden aan slachtoffers die dat nodig hebben.” 

Conclusie
Het klopt dat er door een fout in het politiesysteem meldingen ontbreken waardoor Slachtofferhulp minder mensen kan helpen. Het blijft onduidelijk waar de schatting van vijftienduizend slachtoffers vandaan komt, omdat de journalist een andere uitleg geeft voor het getal dan Slachtofferhulp. Het bericht roept vragen op en zou vollediger zijn geweest als er een uitleg stond over waar die vijftienduizend slachtoffers vandaan komen. Ook voor de nuance én wederhoor was een reactie van de politie in het stuk op zijn plaats geweest.

Bronnen

– Esther Visser, Hoofd Communicatie Slachtofferhulp Nederland
– Ron Looije, woordvoerder Raad van Korpschefs
– Koen Voskuil, journalist Algemeen Dagblad
– Artikel: Voskuil, K. Politie zet slachtoffer van misdrijf in de kou , 18-01-2011
– Artikel dat op AD.nl stond (korte versie): http://www.ad.nl/ad/nl/1012/Binnenland/article/detail/563588/2011/01/18/Politie-zet-slachtoffers-van-misdrijf-in-de-kou.dhtml
http://www.telegraaf.nl/binnenland/8764444/__Slachtoffers_in_de_kou__.html?p=2,3
http://www.nu.nl/binnenland/2425177/slachtoffers-lopen-hulp-mis-computersysteem.html

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Algemeen Dagblad (AD)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s