Hout of geen hout, dat is de vraag

Door Saskia de Koning

PowNews is op 15 maart bij de officiële opening van de eerste houten vangrail in Heerhugowaard. Terecht worden de aanwezigen eens flink aan de tand gevoeld over de duurzaamheid en herkomst van deze hardhouten vervanging van de vertrouwde metalen geleider. PowNews meldt dat er regenwoud voor is verdwenen. Maar heeft de vangrail echt een deel regenwoud gekost? En wat is duurzamer: metaal of hout?

Het item wordt aangekondigd met de tekst: “De gemeente Heerhugowaard wil in 2030 volledig CO2 neutraal zijn. En dat is ook fijn voor de automobilist, want bij een ongeluk belanden zij voortaan niet meer in zo’n kille stalen vangrail, maar in een van origineel Kameroens teakhout.”

Teakhout?

Teakhout is duurzaam, maar niet het hout dat gebruikt is voor de vangrail in Heerhugowaard. “Het is veel te duur”, legt Ad Wesselink, algemeen directeur van Wijma Kampen B.V. uit. Hij weet het fijne van hout. “Het is het goud onder het hout, zeggen wij.” Het is sterk, groeit snel en wordt speciaal aangeplant voor de houtkap. “Maar het is te vettig en kost te veel om voor een vangrail te gebruiken. Het wordt wel voor meubels gebruikt.” Hij heeft het item zelf gezien en moest er ‘smakelijk om lachen’. “Ik liep er zelf ook rond die middag en ben door ze geïnterviewd.”

Regenwoud

Geen teakhout dus. In het volgende shot meldt PowNews: ‘Gekapt regenwoud langs de snelweg’. Jojanneke van den Berge vraagt een aanwezige wethouder: “Hoeveel vierkante kilometer tropisch hardhout is hier nou voor gekapt?” Gretha Beijarts, wethouder verkeer: “Het is hardhout, ja, maar je moet het aan de meneer die het geplaatst heeft vragen.” Ook Jan Vermeulen, bedrijfsleider bij Ballast Nedam, die de vangrail geplaatst heeft, weet het antwoord op de vraag niet. Hij gaat niet over de herkomst.

Heerhugowaard

We spreken met de betreffende woordvoerder van Heerhugowaard, want een antwoord krijgen we in het item zelf niet. Waarom eigenlijk niet? Hans Jansen heeft de uitzending uiteraard gezien en vindt het jammer dat niet de juiste personen naar de juiste informatie gevraagd wordt. “Natuurlijk weet de wethouder van verkeer niet hoeveel vierkante meter hardhout voor de vangrail gekapt is. Er liepen meer mensen rond die het wel weten, zoals de leverancier van het hout. Ik kan kort zijn, ik weet het namelijk ook niet precies.” PowNews heeft vooraf ook niet navraag gedaan over de herkomst van het hout. “Ze hebben het persbericht gehad en gebeld, maar alleen voor het exacte tijdstip van de opening.”  

Gekapt of niet?

Wesselink weet als algemeen directeur van Wijma Kampen B.V. wel precies hoeveel regenwoud verdwenen is. “Eerlijk gezegd verbaasde het me dat ik niet in het item voorkwam, want ik heb ze nog gesproken.” Hij legt uit hoe het bos in Kameroen beheerd wordt en dat het aan de Forest Stewarship Council (FSC) certificering voldoet. “Er zijn 15 bomen gekapt voor dit project, dat betekent dat we de komende dertig jaar niet meer aan dit stuk grond komen zodat het bos zich op natuurlijke wijze kan herstellen.” Het gaat hier om voor de kap geplante bomen.

Metaal

Normaal gesproken zijn geleiderails van metaal. Is metaal dan  zo slecht voor het milieu? Laura Staalcenter is een van de twee bedrijven die de metalen versie van de vangrail in Nederland produceert. Bedrijfsleider Ernst Reijns vertelt dat ook metaal, net als hout, verscheept wordt. “Het wordt als coil bij ons aangeleverd door Tata Steel die het smelt en verzinkt en daar zit de meeste CO2-uitstoot. Het ijzererts zelf komt uit allerlei landen over de wereld en wordt dus ook verscheept.” Als het bij Laura Staalcenter aankomt wordt het alleen nog geknipt. “Dat verbruikt bijna geen energie. Als de geleiderail eenmaal staat, staat hij zo’n 30 jaar. Dat moet ik van die houten vangrail nog zien. Dat gaat rotten.” 

Hout

Wijma Kampen B.V heeft in samenwerking met TU Delft, Centrum Hout en TNO de nieuwe geleiderail getest, ontworpen en nog eens getest. “In een metalen vangrail zit zink. Dat komt na verloop van tijd in de grond”, vertelt Wesselink. “Daarnaast is het productieproces van deze vangrail veel milieuvriendelijker. Het wordt gekapt, verscheept en hier in de juiste stukken gezaagd. Metaal moet helemaal gesmolten worden, dat is minder duurzaam.” Volgens Wesselink gaat het hout niet rotten. “Wij gaan ervan uit dat de vangrail ongeveer 50 jaar in gebruik blijft. De houtsoort wordt ook voor sluizen en bruggen gebruikt die al zo lang staan, dus dat moet lukken.”

Conclusie

Als we naar het complete proces kijken, dus van boom en ijzererts tot wegbeveiliging, kan geconcludeerd worden dat hout duurzamer is. Als alles tenminste volgens de regels verloopt zoals door FSC opgesteld. Een vraag waar we in het item van PowNews geen antwoord krijgen. Er komen overwegend mensen in beeld die niet veel weten, terwijl de juiste personen wel aanwezig zijn om te interviewen en zelf geïnterviewd zijn. Ook komen feitelijke onjuistheden voor. Zo is het gebruikte hout geen teakhout en is er geen tropisch regenwoud verdwenen.

PowNews en/of Jojanneke van den Berge wilden zelf niet meewerken aan en/of commentaar geven op dit artikel.

Bronnen:

Ad Wesselink, Wijma Kampen B.V.

Jan Vermeulen, Ballast Nedam

PowNews – 16-3-2011

Arjan Alkema, FSC certificeringen

Ernst Reijns, Laura Staalcenter

Hans Jansen, Gemeente Heerhugowaard

1 reactie

Opgeslagen onder PowNews

Een Reactie op “Hout of geen hout, dat is de vraag

  1. Pingback: Hout of geen hout, dat is de vraag « Afstuderen aan de FHJ

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s