Conclusie over obsessie met hygiëne te kort door de bocht

Door Nieke van Straten

‘Obsessie met  hygiëne maakt ons depressief’, kopte het Algemeen Dagblad 19 april op haar website. Althans, dat beweren Amerikaanse wetenschappers. Maar is deze bewering waar? 

Het bericht van het Algemeen Dagblad is een vertaling van het bericht ‘Our obsession with cleaning is making us more depressed’. Dit bericht is afkomstig van Daily Mail-journaliste Sophie Borland. Het verhaal werd niet alleen overgenomen door het Algemeen Dagblad, maar verscheen bijvoorbeeld ook op de website van de Times of India.
Borland schrijft dat een obsessie met schoonmaken kan worden gelinkt aan het groeiende aantal depressieve mensen. Wetenschappers hebben lang gedacht dat onze overdreven steriele omgeving de oorzaak is van het stijgende aantal allergieën en astma. Sommige bacteriën zijn noodzakelijk om ons immuunsysteem te ondersteunen. Zonder deze bacteriën krijgt ons lichaam een overreactie op stof en pollen, wat een allergie kan veroorzaken.

Minder getraind

Wetenschappers zijn tot de conclusie gekomen dat deze overreactie er ook voor kan zorgen dat de hersenen bepaalde stoffen die ons blij maken niet meer kunnen produceren. Het is mogelijk dat dit een depressie veroorzaakt. In de westerse wereld zouden veel meer depressieve mensen zijn in vergelijking met armere landen. De oorzaak is dat het immuunsysteem van westerlingen minder getraind is om bacteriën het hoofd te bieden. Een op de tien Britten lijdt aan depressie; in Nigeria is dat een op de honderd.

Berichtgeving
Borland baseert haar artikel op het onderzoek ‘Inflammation, Sanitation, and Consternation’. In haar artikel verwijst ze steeds naar de wetenschappers. De vraag is: welke wetenschappers? Ze voert alleen Andrew Miller op van de Emory University in Atlanta. Miller over het bericht in de Daily Mail: “Het artikel waar ik op heb gereageerd, is een test van mijn collega Charles Raison.” Het onderzoek is gedaan door Charles L. Raison, Christopher A. Lowry en Graham A. W. Rook. Dat een obsessie met hygiëne de oorzaak is van het stijgende aantal depressieve patiënten, is echter niet terug te vinden in het onderzoek. Miller: “Wij als wetenschappers tolereren journalisten, maar realiseren dat zij vaak niet volledig de complexiteit van onze observaties begrijpen. Het idee van de test is dat de vooruitgang van hygiëne en netheid in de westerse samenleving heeft geleid tot verminderde blootstelling aan bepaalde bacteriën en parasieten.”

Overreacties

Juist deze bacteriën en parasieten zijn belangrijk voor een gezonde ontwikkeling van het immuunsysteem. Als het immuunsysteem zich niet op een gezonde manier ontwikkelt, kan het tot overreacties leiden. Het lichaam kan overreacties veroorzaken op stof en pollen. Dit kan op zijn beurt depressies veroorzaken. Maar volgens Miller is de conclusie dat een obsessie met hygiëne ons depressief maakt te snel getrokken en te stellig:  “In de journalistiek overdrijven schrijvers vaak hun verhalen om ze begrijpelijker en interessanter te maken”, aldus Miller.
De journaliste schrijft verder dat het onderzoek is gepubliceerd in Molecular Psychiatry. Dit blad wordt uitgegeven door Nature Publishing Group. Perschef Rebecca Walton laat weten dat de test niet gepubliceerd is door deze uitgever: “Het ziet er naar uit dat het gepubliceerd is in The Archives of General Psychiatry.” Dit blad wordt niet uitgegeven door de uitgever waar Walton voor werkt. Volgens haar wordt er verkeerd verwezen in het artikel.

Conclusie

Het lijkt er op dat Andrew Miller gelijk heeft en de journaliste het verhaal interessanter wilde maken voor de lezer. De conclusie die Borland trekt, dat een obsessie met schoonmaken leidt tot depressiviteit, is in ieder geval te sterk. FHJ Factcheck kan de stellige conclusie niet terugvinden in het onderzoek. Wel kan zij terugvinden dat een overreactie van het immuunsysteem uiteindelijk kàn leiden tot depressies, maar het is niet meer dan een mogelijkheid die verder wetenschappelijk zal moeten worden onderzocht. Sophie Borland gaat niet inhoudelijk in op de vragen van FHJ Factcheck. De internetredactie van het Algemeen Dagblad wil geen vragen van FHJ Factcheck beantwoorden.

Bronnen:

Algemeen Dagblad
http://www.ad.nl/ad/nl/1015/Gezondheid-wetenschap/article/detail/579425/2011/04/19/Obsessie-met-hygiene-maakt-ons-depressief.dhtml

Daily Mail
http://www.dailymail.co.uk/health/article-1378337/Obsession-cleaning-making-depressed.html

Dr Andrew MillerAmerikaanse wetenschapper van Emory University, Atlanta, Georgia

Onderzoek Inflammation, Sanitation, and Consternation

Publicatie Archives of General Psychiatry

http://archpsyc.ama-assn.org/cgi/content/abstract/67/12/1211

Rebecca Walton
Nature Publishing Group

Times of India
http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-05-02/health/29450766_1_immune-system-depression-scientists

1 reactie

Opgeslagen onder Algemeen Dagblad (AD), Daily Mail, Times of India

Een Reactie op “Conclusie over obsessie met hygiëne te kort door de bocht

  1. Link exchange is nothing else except it is simply placing the other person’s webpage link on your page at appropriate place and other person will also do similar for you.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s