‘De nieuwsstroom op gang houden’

Door Koen van der Velden

“Websites gemeenten blijven ontoegankelijk”, kopt het digitale nieuwsmedium NU.nl op dinsdag 3 november. Het artikel is afkomstig van het ANP, schrijver is Paul van der Zanden. Wat volgt is een bericht dat enkele vragen oproept. ‘Ruim 80 procent’ van de gemeentensites zou niet of nauwelijks toegankelijk zijn, 16 procent voldoet wel aan de eisen. Maar waar zijn de overige procenten gebleven? Wat is die ‘ontoegankelijkheid’ nu eigenlijk? En is de conclusie van het ANP te rechtvaardigen? FHJ Factcheck ging op zoek naar de antwoorden.

‘Ik had liever een representatief onderzoek gedaan’

Door Noud Broekhof

‘Fors meer hoofdluis op basisscholen’, is de kop in het Algemeen Dagblad (AD) op 5 november. Een kwart van de ouders (25,5 %) zegt dat hun kind het afgelopen jaar luizen heeft gehad. Dat blijkt uit een online enquête van het Landelijk Steunpunt Hoofdluis. De stichting maakt een vergelijking met het ‘meest recente onderzoek’ van de GGD uit 1994 en stelt een ‘forse toename’ vast. Kan dat zomaar, die vergelijking, en klopt het wel? FHJ Factcheck onderzocht het.

Sp!ts citeerde iemand die het zelf nooit sprak

Door Imke Meulenbroek

‘Wintertijd maakt depressief’ kopt Sp!ts op maandag 26 oktober. Heeft het verzetten van de klok echt zoveel invloed op ons? De redactie van FHJ Factcheck had daar zo haar bedenkingen bij en ging op onderzoek uit. Na wat rondvraag bleek het allemaal flink wat ‘genuanceerder’ te liggen dan de kop doet vermoeden. “De link die gemaakt wordt tussen depressief en het verzetten van de klok is een link die niet kan worden gemaakt, omdat hij gewoonweg niet bestaat”, aldus professor dr. Johan den Boer, hoogleraar biologische psychiatrie.

Zorgt muziek voor een ‘kortere’ wachttijd?

Door Koen van der Velden

De NS en Prorail komen samen met een nieuw wapen in de strijd tegen het ellenlange wachten op treinstations, namelijk (klassieke) muziek. Dat schrijft GPD-journaliste Annemieke Kooper op maandag 2 november (onder andere gepubliceerd in regionaal dagblad De Stentor). Uit een promotieonderzoek naar de beleving van wachttijd, uitgevoerd door drs. Mark van Hagen in opdracht van de NS, zou blijken dat muziek de ‘gevoelswachttijd’ bij reizigers reduceert. Uit het artikel komt naar voren dat het wachten op een perron als drie keer langer ervaren wordt als de daadwerkelijke tijd. FHJ Factcheck ging op zoek naar de feiten.

Hoe veranderde varkensgriep in Mexicaanse griep?

Door Niels van den Hoven

De naam varkensgriep is veranderd naar Mexicaanse griep omdat de Nederlandse overheid “is gezwicht voor de varkenslobby in Nederland”, tenminste dat beweert Radio1-verslaggeefster Marieke de Vries op dinsdag 3 november in een interview met minister Maria van der Hoeven. Die antwoordt daarop met: “Dat wil ik niet zeggen.” FHJ Factcheck pikte dit meningsverschil op en belde stad en land af met de vraag: Is er een varkenslobby geweest?

Rammelende magen in een rammelend onderzoek

Door Michiel de Ruijter

Het is slecht gesteld met het ontbijtgedrag van kinderen van Nederland. Dat stelt het Algemeen Dagblad van dinsdag 3 november. Het artikel “Een op de zes kinderen slaat het ontbijt gewoon over” haalt een onderzoek aan naar het ontbijtgedrag van kinderen. Na onderzoek concludeert FHJ Factcheck echter: het lijkt erop dat steeds meer kinderen ’s morgens een ontbijt nuttigen.

De maagden van Girlscene.nl

Door Michiel de Ruijter 

De website van De Telegraaf kopte op donderdag 5 november groot “Bijna helft meisjes nog maagd”. Een geruststellende conclusie uit een online onderzoek van de meidenwebsite Girlscene.nl. Het artikel begint met de zin dat bijna de helft van de Nederlandse tienermeisjes tussen de 12 en 20 jaar nog maagd is. Bij het lezen van die zin rinkelen de alarmbellen bij FHJ Factcheck. Is die conclusie uit het onderzoek wel representatief voor heel Nederland?

Oude nieuwskliek opnieuw opgewarmd

Door Reda Aitihda

‘Ouderen massaal aan de drank’, was op 5 november de kop van een artikel in De Telegraaf. De introtekst begint met: “Steeds meer ouderen kampen met een alcoholprobleem.” De tekst “Steeds meer” deed FHJ Factcheck er toe besluiten om uit te zoeken waar deze woorden eigenlijk op gebaseerd zijn.

“Ik had graag met het ANP gesproken”

Door Frans Raaijmakers

“Mensen gelukkiger met partner”, meldde het ANP op maandag 9 november. ANP-redacteur Peter Punt schreef het artikel naar aanleiding van een promotieonderzoek van Judith Soons aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Hieruit blijkt dat je ’t gelukkigst wordt van trouwen, gevolgd door samenwonen. Verkering en een latrelatie komen op de derde en vierde plaats. Aangezien het onderwerp veelvuldig in de media verscheen, ging FHJ Factcheck op zoek naar het geluk.

Onduidelijk aantal burgerdoden in Afghanistan

Door Dominica Groenleer

‘Burgerdoden verzwegen’, kopte Dagblad De Pers op maandag 5 oktober op de voorpagina. Volgens het Ministerie van Defensie zijn er ongeveer honderd doden gevallen, maar Dagblad De Pers meldt dat het aantal op zeker driehonderd doden ligt. De bronnen van journalist Arnold Karskens zijn een aantal mensenrechtenorganisaties, lokale artsen en getuigen. FHJ Factcheck vroeg zich af hoe burgerdoden geteld worden en hoe het kan dat de getallen van De Pers en Defensie zover uit elkaar liggen.